Bài 12. Cách xử lý tài sản khi không có di chúc hoặc người thừa kế không rõ ràng theo quy định pháp luật Việt Nam hiện hành

Việc xác định chính xác người được hưởng thừa kế và xử lý tài sản khi không có di chúc hoặc người thừa kế không thể xác định rõ ràng là một vấn đề phức tạp mà thực tiễn cuộc sống không hiếm gặp và gặp không ít khó khăn, vướng mắc khi xử lý theo quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành. Trong bài viết này, Luật Nguyễn Trang sẽ đề cập đến cách thức xử lý trong tình huống này và những quy định chính liên quan đến vấn đề này.

  1. Định rõ các nguyên tắc cơ bản: Khi không có di chúc hoặc người thừa kế không rõ ràng, pháp luật Việt Nam đã thiết lập các nguyên tắc cơ bản để xử lý tài sản. Các nguyên tắc này được xây dựng trên cơ sở tôn trọng quyền của người hưởng thừa kế và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của họ theo pháp luật.
  2. Xác định người thừa kế:

Trong trường hợp không có di chúc hoặc người thừa kế không rõ ràng, vấn đề xác định người thừa kế được giải quyết theo quy định của pháp luật. Theo đó, người thừa kế sẽ được xác định dựa trên một số tiêu chí như quan hệ huyết thống, quan hệ hôn nhân và quan hệ nuôi dưỡng. Điều này có ý nghĩa tích cực đặc biệt trong những trường hợp khi cả gia đình đều qua đời trong dịch bệnh Covid-19 và một số vụ hỏa hoạn xảy ra tại Việt Nam thời gian qua đồng thời bảo đảm tài sản luôn có người kế thừa. Chỉ khi xảy ra trường hợp không có người thừa kế theo di chúc, theo pháp luật hoặc có nhưng không được quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản thì tài sản còn lại sau khi đã thực hiện nghĩa vụ về tài sản mà không có người nhận thừa kế thì tài sản đó mới thuộc về Nhà nước theo quy định tại Điều 622 Bộ luật Dân sự Việt Nam 2015.

  1. Quy trình xử lý tài sản:

Sau khi xác định người thừa kế, quy trình xử lý tài sản bắt đầu. Thông thường, những người thừa kế sẽ cùng quản lý hoặc thỏa thuận cử ra một người quản lý tài sản của người chết. Tài sản của người chết sẽ được bảo vệ để đảm bảo không bị mất mát hoặc thiệt hại cho đến khi được phân chia cho những người thừa kế. Những người thừa kế sẽ cùng họp bàn và thỏa thuận về việc phân chia tài sản thừa kế. Trường hợp không đạt được thỏa thuận hoặc có tranh chấp xảy ra thì một trong những người thừa kế có quyền yêu cầu khởi kiện tại Tòa án có thẩm quyền để xác định và chia tài sản theo quy định của pháp luật.Trong trường hợp tranh chấp về tài sản thừa kế hoặc khi không có người thừa kế, Tòa án sẽ có vai trò quan trọng trong quá trình xử lý. Phán quyết của Tòa án là cơ sở cho việc thực hiện phân chia tài sản đồng thời cũng xác định nghĩa vụ tài sản của những người thừa kế đối với di sản. Trong trường hợp không có người thừa kế thì phán quyết của Tòa án cũng là cơ sở để mở ra hàng loạt thủ tục chuyển quyền sở hữu tài sản về Nhà nước theo quy định tại Điều 622 Bộ luật Dân sự Việt Nam 2015. Trường hợp sau khi đã phân chia di sản mà phát sinh người thừa kế mới thì theo quy định tại Điều 662 Bộ luật Dân sự Việt Nam 2015, những người thừa kế đã nhận di sản phải thanh toán cho người thừa kế mới một khoản tiền tương ứng với phần di sản của người đó tại thời điểm chia thừa kế theo tỷ lệ tương ứng với phần di sản đã nhận, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

Trong trường hợp không có di chúc hoặc người thừa kế không rõ ràng, việc xử lý tài sản là một quá trình phức tạp phải tuân thủ quy định của pháp luật Việt Nam. Việc xác định người thừa kế phải dựa trên nguyên tắc quan trọng hàng đầu là đúng người, đúng pháp luật để đảm bảo quyền lợi của các bên liên quan và sự công bằng trong việc chia tài sản. Các bước quy trình xử lý tài sản phải được tuân thủ theo đúng trình tự, thủ tục pháp luật quy định và khi có tranh chấp xảy ra thì Tòa án đóng vai trò vô cùng quan trọng trong quá trình này.

Người thừa kế cần hiểu quyền và nghĩa vụ của mình để thực hiện việc thừa kế tài sản một cách hợp pháp và tuân thủ luật pháp. Luật Nguyễn Trang hy vọng bài viết trên đã giúp Quý khách hiểu thêm về cách xử lý tài sản khi không có di chúc hoặc người thừa kế không rõ ràng theo quy định pháp luật Việt Nam hiện hành. Để đảm bảo thông tin chính xác và đầy đủ, Quý khách lưu ý luôn nên tham khảo các quy định pháp luật hiện hành và tìm kiếm sự tư vấn từ Luật sư và chuyên gia pháp luật khi cần thiết.

———————-

Mọi nhu cầu tư vấn và giải quyết các vấn đề pháp lý, vui lòng liên hệ:

– Mobile/Zalo: 0936733034 | 0906118448

– Website : nguyentranglaw.com

– Địa chỉ 1: Số 37 Bạch Đằng, phường Hạ Lý, Q.Hồng Bàng, TP. Hải Phòng.

– Địa chỉ 2: Số 94 Ngô Quyền, TT An Lão, H. An Lão, TP. Hải Phòng.

– Địa chỉ 3: Số 98 Trần Hưng Đạo, TT Núi Đèo, H. Thuỷ Nguyên, TP. Hải Phòng.